Zamiast sztywnych przemówień – autoironia i dystans do samego siebie. Nikodem Bladowski, tegoroczny absolwent, udowodnił w Krakowie, że język wyniesiony z domu to nie obciążenie, a unikalny kod, który buduje charakter. Wraz ze swoją wychowawczynią, Beatą Płotką, pokazuje, że szkoła może być miejscem, gdzie talent nie zostaje wtłoczony w ramy, lecz zyskuje przestrzeń do swobodnego lotu.

Z tej rozmowy dowiesz się:

• Jak Nikodem Bladowski oczarował krakowskie jury? – o kulisach „gadki" zainspirowanej tekstami Mikołaja Reja i zimowymi dojazdami do szkoły.
• Czego Beata Płotka nauczyła się od swojego ucznia? – o tym, jak pożegnać „szkolny diament" i dlaczego relacja mistrz-uczeń jest fundamentem sukcesu.
• Skąd bierze się siła kaszubskiego języka? – o naturalnym przejmowaniu języka od dziadków i braku wstydu przed rówieśnikami.
• Jakie plany na przyszłość ma laureat ogólnopolskiego konkursu? – o dylematach między dziennikarstwem, nauką a chęcią pracy z drugim człowiekiem.
• Czy technologia uratuje język? – o pomyśle Nikodema na nowoczesną naukę kaszubskiego poprzez gry i aplikacje mobilne.

Ta rozmowa to dowód na to, że prawdziwa kultura dzieje się tu i teraz – w szkolnej ławce, przy rodzinnym stole i w odważnych próbach mówienia własnym głosem.

Audycja: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë
Rozmawiali: Maciej Józefowicz, Kalina Janczewska
Emisja: 13.05.2026

W porannej Klëce:

• Ochrona Bałtyku: Fundacja Kota Morskiego uruchomiła pływający infobox na jachcie Mistral, który promuje naukę obywatelską i badania nad zanieczyszczeniem morza.
• Inwestycja kolejowa: Gmina Władysławowo i PLK podpisały porozumienie w sprawie budowy przejścia podziemnego oraz rozbudowy peronów na stacji.
• Edukacja regionalna: W Łubianie rozpoczął się bezpłatny kurs języka kaszubskiego dla dorosłych organizowany przez lokalny oddział ZKP. [CSB]

Audycja: Klëka – informacje z Kaszub
Przygotowali: S. Bartosik, P. Szyca
Emisja: 12.05.2026, 09:55

Współczesna troska o tożsamość często rozbija się o surową ocenę poprawności, która paraliżuje naturalną potrzebę komunikacji. Zrozumienie, że język jest procesem, a nie zamkniętym eksponatem w muzeum, pozwala dostrzec w jego różnorodnych odmianach i neologizmach dowód na jego niesłabnącą żywotność.

• Dlaczego warto mówić źle, byle mówić – o tym, jak nadmierny krytycyzm i dążenie do „czystości” języka stają się barierami w jego codziennym używaniu.
• Kim jest „policja językowa” – jak mechanizm wzajemnego oceniania wpływa na poczucie przynależności do wspólnoty mniejszościowej.
• Czy AI może uratować mowę przodków – o etycznych wyzwaniach digitalizacji i szansach, jakie dają nowe technologie w archiwizowaniu żywego słowa.
• Jak świat cyfrowy buduje zasięgi mniejszości – o przykładach z Walii i Irlandii, gdzie media społecznościowe stają się nową szkołą języka dla młodego pokolenia.

Język przetrwa tylko wtedy, gdy pozwolimy mu ewoluować, popełniać błędy i swobodnie oddychać w cyfrowej rzeczywistości.

Audycja: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë
Rozmawiali: Maciej Józefowicz, Agnieszka Łukasik
Emisja: 30.04.2026

W popołudniowej Klëce:

• Wsparcie dla hospicjum: W niedzielę na rynku w Bytowie odbędzie się kwesta połączona z licytacjami i występem kaszubskiego kabaretu. [CSB]
• Język kaszubski: Mieszkańcy gminy Jastarnia mogą od dziś decydować o wprowadzeniu dwujęzycznych nazw miejscowości w Jastarni i Kuźnicy. [CSB]
• Uczelnie w Gdyni: Akademia Marynarki Wojennej zaprasza jutro maturzystów na zwiedzanie kampusu, laboratoriów i rozmowy o rekrutacji.
• Targi na Politechnice: W środę na Wydziale Chemicznym PG odbędzie się Dzień Otwarty połączony z ofertami pracy od liderów branży przemysłowej.

• Audycja: Klëka – informacje z Kaszub Przygotowali: S. Bartosik, P. Szyca Emisja: 13.04.2026, 15:55

Zamiast budować kolejne schroniska, samorząd województwa stawia na zapobieganie u samego źródła. Pilotażowy program to wyciągnięta ręka w stronę lokalnych społeczności i fundacji, które dotychczas na własny koszt łatały systemowe dziury, walcząc o godność wolno żyjących zwierząt w mniejszych miejscowościach.

Z tej rozmowy dowiesz się:

• Dlaczego pilotaż skupia się na mniejszych gminach – o potrzebie edukacji i wsparcia tam, gdzie świadomość kastracji wciąż bywa najniższa.
• Jak działa mechanizm „pół na pół” – o współpracy finansowej województwa z samorządami, która realnie podwaja budżet na zabiegi.
• Czy chipowanie to tylko formalność – o znaczeniu elektronicznej tożsamości zwierząt w budowaniu odpowiedzialności właścicieli.
• Dlaczego dobrostan zwierząt nie ma barw politycznych – o rzadkiej w sejmikach jednomyślności, która daje nadzieję na systemowe zmiany w całym regionie.

Zwierzęta nie mają głosu w polityce, ale to nasze decyzje przy urnach i biurkach urzędników decydują o tym, czy ich los spotka się z obojętnością, czy z realnym wsparciem.

Audycja: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë
Rozmawiał: M. Józefowicz
Emisja: 09.04.2026

Gdy gasną światła, a mróz przenika przez kostiumy z epoki, granica między aktorem a postacią zaciera się w ciemnościach. To opowieść o tym, jak przez siedemnaście lat mała społeczność buduje przestrzeń, w której cierpienie i nadzieja stają się namacalne dla każdego, kto odważy się wyjść na ulicę.

Z tej rozmowy dowiesz się:

• Jakie wyzwania niesie ze sobą realizm pleneru – o tym, dlaczego zimno i deszcz nie są przeszkodami, lecz elementami budującymi autentyczność widowiska.
• Gdzie kończy się teatr, a zaczyna duchowość – o wewnętrznym przygotowaniu do roli Jezusa, które wykracza daleko poza naukę tekstu.
• W jaki sposób interakcja angażuje widza – o celowych zabiegach reżyserskich, które nie pozwalają pozostać jedynie biernym obserwatorem męki.
• Co sprawia, że tradycja ewoluuje – o fizycznym trudzie wznoszenia nowej Golgoty i determinacji, która pozwala trwać projektowi przez niemal dwie dekady.

W ciszy Wielkiego Piątku strzebielińskie ulice przypominają, że niektóre prawdy rozumie się najlepiej nie poprzez słowa, lecz przez wspólne trwanie w mroku.

Audycja: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë
Rozmawiali: M. Józefowicz, K. Janczewska
Emisja: 03.04.2026

Czy zakurzony t-shirt z logo Nirvany w głębi szafy to tylko sentyment, czy może wezwanie do odzyskania prawdziwego siebie? W dzisiejszym odcinku cyklu „Obiady czwartkowe z Teatrem Miejskim” w Radiu Kaszëbë, przenosimy się do Gdyni roku 2026. Maciej Józefowicz rozmawia z twórcami spektaklu „Dream, czyli jak nie zostałem Kurtem Cobainem".

Jacek Bała (autor tekstu, muzyki i jedyny aktor widowiska) oraz Patryk Warchoł (reżyser) opowiadają o buncie, który nie mija z wiekiem, o "oczyszczającej" mocy brudnych gitarowych brzmień i o tym, dlaczego 42. rok życia to idealny moment, by przestać martwić się wyremontowanym salonem, a zacząć znowu marzyć. To intymny monodram, który momentami zmienia się w pełnokrwisty koncert rockowy.

• 00:00 – 42 lata na karku i t-shirt Nirvany: Czy to ostatni dzwonek na bunt?
• 01:49 – Kowboj czy Lewandowki? Rozliczanie się z dziecięcymi marzeniami.
• 02:46 – Między koncertem a terapią: Jak reżyseruje się "faceta w kryzysie"?
• 04:11 – Dlaczego Kurt Cobain? Magia chrypliwego wrzasku, który zmienia życie.
• 05:39 – Klub 27: Symboliczne spotkanie pokoleń między aktorem a reżyserem.
• 08:07 – Porażka czy doświadczenie? Czy "zwyczajne" życie w sieci AGD musi być nudne?
• 09:35 – Powrót do gitary: Jak pasja potrafi uzdrowić od środka.
• 10:37 – Ryzyko pękniętej struny: Dlaczego teatr zawsze wygra z filmem.
• 12:11 – Zapraszamy do piwnicy: Scenografia i bliskość widza w foyer Teatru Miejskiego.
• 13:09 – Teatr Aktorów Kameralnie: "Mój kawałek podłogi", czyli wolność artystyczna.
• 14:27 – Finałowe pytanie: Gitara czy wyremontowany salon?

Spektakl realizowany jest w ramach cenionej inicjatywy Teatr Aktorów Kameralnie, dającej artystom pełną swobodę twórczą. To propozycja nie tylko dla fanów grunge'u, ale dla każdego, kto czuje, że w pogoni za stabilizacją zgubił cząstkę swojej młodzieńczej dzikości. Autorskie aranżacje utworów Nirvany w wykonaniu Jacka Bały obiecują emocje, których nie da się wyreżyserować.

Nie przegap tej muzyczno-teatralnej podróży do wnętrza marzeń. Premiera już 11 kwietnia na małej scenie!

Bilety na spektakl „Dream, czyli jak nie zostałem Kurtem Cobainem” są dostępne online.

Kup bilet: Teatr Miejski w Gdyni – Bilety

Kiedy dawne ryciny i muzealne gabloty przestają wystarczać współczesnej wyobraźni, do głosu dochodzi sztuczna inteligencja. To opowieść o tym, jak za pomocą pikseli i algorytmów przywrócić miastu jego utracone barwy, nie gubiąc przy tym prawdy ukrytej w kaszubskich legendach.

• Jak AI staje się pędzlem w rękach historyka – o możliwościach rekonstrukcji nieistniejących już przestrzeni i codzienności dawnych mieszkańców.
• Gdzie leży granica między faktem a artystyczną wizją – o roli kustosza jako strażnika prawdy w świecie generatywnych obrazów.
• Czy sztuczna inteligencja potrafi mówić po kaszubsku – o wyzwaniach związanych z nauką maszyn lokalnego akcentu i ducha języka.
• Dlaczego Remus staje się przewodnikiem po nowoczesności – o poszukiwaniu archetypów, które łączą pokolenia widzów.

Przyszłość opowiadania o przeszłości zależy od tego, czy potrafimy nasycić technologię autentycznymi emocjami i szacunkiem do korzeni.

Audycja: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë
Rozmawiali: M. Józefowicz, K. Janczewska
Emisja: 27.03.2026

Kiedy na bałtyckich plażach pojawiają się pierwsze focze szczenięta, zachwyt często miesza się z niewiedzą, która może być dla nich wyrokiem. To opowieść o trudnym starcie w dorosłość, instynktach silniejszych niż głód oraz o ludziach, którzy w helskim szpitaliku toczą walkę o każdy gram wagi swoich podopiecznych, by finalnie pozwolić im na powrót do wolności.

• Dlaczego „białe foki” pojawiają się na plażach coraz wcześniej? – O tegorocznym falstarcie natury i wyzwaniach związanych z opieką nad kilkudniowymi szczeniętami.
• Czym różni się trening medyczny od cyrkowej sztuczki? – O budowaniu relacji opartej na zaufaniu, która pozwala kontrolować stan zdrowia dwustukilogramowych drapieżników bez przemocy.
• Jak reagować, gdy spotkasz fokę na piasku? – O złotej zasadzie dystansu i o tym, dlaczego próba „ratowania” zwierzęcia poprzez wrzucanie go do wody jest błędem.
• Co znajduje się w menu foczego szpitala? – O rybnych owsiankach, walce z odwodnieniem i twardej szkole przetrwania, którą młode foki przechodzą pod okiem specjalistów.
• Dlaczego pies na smyczy to najlepszy przyjaciel foki? – O współistnieniu na brzegu morza i zagrożeniach, jakie niosą ze sobą niekontrolowane spotkania domowych czworonogów z dziką naturą.

Prawdziwa pomoc zaczyna się od zrozumienia, że plaża jest domem foki, w którym my jesteśmy tylko gośćmi.

Audycja: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë
Rozmawiali: M. Józefowicz, K. Janczewska
Emisja: 25.03.2026

Współczesna tożsamość kaszubska coraz częściej szuka dla siebie miejsca między ekranem smartfona a codziennymi obowiązkami. To opowieść o tym, że język przodków nie musi być zamknięty w skansenie, lecz może stać się naturalnym elementem nowoczesnego rzemiosła i cyfrowej twórczości.

Z tej rozmowy dowiesz się:

• Jak przełamać barierę wstydu przed mówieniem po kaszubsku – o tym, że autentyczność w mediach społecznościowych przyciąga bardziej niż wypracowane schematy.
• Dlaczego makijaż i język kaszubski to duet idealny – o szukaniu własnej niszy i odnajdywaniu sensu w łączeniu pasji zawodowej z dziedzictwem kulturowym.
• Jaki jest odbiór kaszubszczyzny wśród młodego pokolenia – o roli krótkich form wideo w budowaniu ciekawości i edukowaniu odbiorców z całej Polski.
• Jak porzucić korporację na rzecz własnej ścieżki – o odważnej decyzji zmiany zawodowej i słuchaniu intuicji, która prowadzi do wewnętrznej spójności. Można malować twarze, jednocześnie nadając nowe barwy językowi, który wciąż ma nam wiele do powiedzenia.

Audycja: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë
Rozmawiali: K. Janczewska
Emisja: 20.03.2026