Jak powstało Radio Kaszëbë

Dziennikarz , 22 listopada 2019

Pierwsze rozmowy na temat utworzenia kaszubskiego radia miały miejsce wraz z powstaniem instytucji Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji w 1993 r. i tzw. uwolnieniem pierwszych częstotliwości w demokratycznej Polsce.

Inicjatywę taką podjęli wówczas studenci i jednocześnie dziennikarze lokalnej gazety „Echa Nadmorskie” ukazującej się we Władysławowie -Tomasz Herrmann i Artur Jabłoński. Rozgłośnia miała być w założeniach finansowana przez samorządy północnych Kaszub. Po prezentacji tego projektu w samorządzie Władysławowa, Jastarni i Helu, młodzi działacze nie przekonali radnych i burmistrzów wymienionych gmin do swojego pomysłu. Bez odpowiedniego budżetu odstąpiono od projektu.

Temat powrócił w drugiej połowie lat 90. dwudziestego stulecia. O potrzebie powstania kaszubskich mediów zaczęto wtedy mówić w środowiskach kaszubskich, w tym Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego. Na kolejnych konferencjach z cyklu „Kaszubi w mass-mediach” organizowanych przez oddziały północne ZKP (Jednota Nordowëch Partów ZKP), postulat taki zgłaszał znowu Artur Jabłoński, ówczesny redaktor telewizyjnego magazynu kaszubskiego „Rodnô Zemia” oraz „Nordy” – kaszubskiego dodatku do „Dziennika Bałtyckiego”, największej gazety w regionie pomorskim. Proponował na początek powołanie do życia Kaszubskiej Agencji Informacyjnej w oparciu o miesięcznik „Pomerania”, by z czasem podjąć próbę rozszerzenia tych działań na inne media, w tym radio. Jednak również i tym razem nie podjęto tej inicjatywy.

Do trzeciej próby utworzenia kaszubskiej rozgłośni doszło we wrześniu 2000 r., gdy przewodniczącym KRRiT był Juliusz Braun. Inicjatywę tę podjął prywatny przedsiębiorca Andrzej Lorenz. Szukając poparcia lokalnej społeczności i organizacji społecznych dla swojego projektu, spotkał się z Arturem Jabłońskim, wówczas wiceprezesem Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego i starostą puckim.

Wynikiem ich rozmów była wspólna wizyta u przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji oraz spotkanie z Jarosławem Sellinem, wówczas członkiem KRRiT. Podczas rozmowy przewodniczący Braun poinformował, że nie ma możliwości przeprowadzenia konkursu na kaszubską rozgłośnię radiową, ponieważ na Kaszubach brak jest wolnych częstotliwości, które można by było do tego celu wykorzystać.

radio-kaszebe-historia

Dwa lata później częstotliwości takie zostały ujawnione. O tym, że pojawiła się możliwość zrealizowania projektu kaszubskiego Radia Jarosław Sellin poinformował Artura Jabłońskiego i zaproponował spotkanie w tej sprawie z udziałem kaszubskich dziennikarzy publicznego radia i telewizji w Gdańsku: Leszka Szmidtke i Eugeniusza Pryczkowskiego. Doszło również do kolejnego spotkania w Prusewie na Kaszubach, w gronie: Jarosław Sellin, Artur Jabłoński, Leszek Szmidtke, Eugeniusz Pryczkowski oraz Krzysztof Kilian. Ten ostatni, jako były minister łączności w rządzie Jana Krzysztofa Bieleckiego, udzielił kilku praktycznych porad w sprawie uruchomienia radia.

Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, na oficjalnej liście wolnych częstotliwości, podanej do publicznej wiadomości, umieściła nowe – zlokalizowane w Helu, Mechowej, Szemudzie i Szymbarku. Artur Jabłoński przedstawił temat uruchomienia kaszubskiego radia podczas  Zarządu Głównego Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego. Po dyskusji, prezes Brunon Synak stwierdził stanowczo, że ZKP w sytuacji, w jakiej się znajdowało (blisko 250 000 zł zadłużenia), nie powinno brać na siebie odpowiedzialności, z którą wiązało się prowadzenie radia. Zdecydowana większość członków Zarządu Głównego ZKP poparło prezesa Synaka. W ten sposób temat znowu został oddalony.

Jesienią 2003 roku Jarosław Sellin poinformował, że na początku 2004 roku zostanie ogłoszony konkurs na zarezerwowane częstotliwości w Helu, Mechowej, Szemudzie i Szymbarku.

Jarosław Sellin zwracał uwagę, że może to być ostatnia szansa na podjęcie jakichkolwiek działań, w związku z dobiegającą końca kadencją KRRiT, której skład podziela opinię o potrzebie rozgłośni przeznaczonej dla społeczności kaszubskiej. Wobec tego Artur Jabłoński zwrócił się do Zarządu Stowarzyszenia Ziemia Pucka, powstałego w lutym 2003 r., którego był prezesem, z podobną propozycją do tej złożonej wcześniej Zarządowi Głównemu ZKP. Zarząd Stowarzyszenia Ziemia Pucka – w skład którego wchodzili wówczas m.in. Mieczysław Konkol, Zygmunt Orzeł, Janusz Skoczek, Mieczysław Struk i Artur Jabłoński – wyraził zgodę na przystąpienie do projektu uruchomienia stacji radiowej pod nazwą Radio Kaszëbë.

Od tego momentu nad projektem pracował głównie Artur Jabłoński z pomocą członków Stowarzyszenia Ziemia Pucka – Karola Millera i Rafała Litterskiego, oraz wielu innych stowarzyszeniowych wolontariuszy. Podjęto współpracę z Radiem Piekary w Piekarach Śląskich – Piotrem Skutelą i Marcinem Baronem, którzy przyjechali do Władysławowa, by udzielić ważnych organizacyjnych wskazówek. Do projektu włączono Powiatowy Urząd Pracy w Pucku, gdzie wielką pomocą służyła zastępca kierownika Hanna Czapp, dzięki której udało się przeprowadzić szkolenie dla dziennikarzy poprowadzone przez Leszka Szmidtke z Radia Gdańsk. Nieoceniony okazał się proboszcz parafii WNMP we Władysławowie ks. Stanisław Gładysz, który udostępnił suterenę Domu Parafialnego pod przyszłe studio radiowe. Zakupy sprzętu studyjnego (komputery, mikrofony, konsoleta, odsłuchy, itd., itp.) zostały sfinansowane z prywatnych środków Artura Jabłońskiego i Anny Kościukiewicz. Niezbędny remont przeprowadzony został dzięki lokalnym firmom budowlanym z Władysławowa, w tym firmie Zygmunta Skoczke. O przesył sygnału radiowego i nadajniki zadbała spółka EmiTel, którą reprezentowali w Gdańsku Waldemar Karcz i Jacek Oczk.

Ze względu na koszty nadajników zdecydowano, że Radio Kaszëbë będzie na początku nadawało jedynie z dwóch miejsc. Niestety ani Mechowo, ani Szemud (choć te lokalizacje oznaczały dobrą słyszalność radia) podane w ogłoszeniu KRRiT, nie miały niezbędnej do nadawania infrastruktury. Podjęto więc decyzję, że zaraz po pozytywnym dla Stowarzyszenia rozstrzygnięciu konkursu, wystąpi ono o zgodne z prawem o przeniesienie nadajników do Rekowa Górnego i Chwaszczyna na maszty należące do EmiTela Sp. z o. o.

Gdy konkurs został rozstrzygnięty – ale jeszcze trwały procedury techniczne i uzgodnienia pomiędzy KRRiT a Urzędem Regulacji Telekomunikacji i Poczty oraz rozpatrywany był w KRRiT wniosek Stowarzyszenia Ziemia Pucka o przeniesienie nadajników – Radio Kaszëbë zaczęło nadawać 18 grudnia 2004 roku ze studia w Domu Parafialnym przy kościele WNMP we Władysławowie.

radio-kaszebe-start

Pierwsze słowa w języku kaszubskim – o 8:00 rano 18 XII 2004 r. – do radiowego mikrofonu wypowiedział Piotr Ciskowski.

Koncesja została ostatecznie przyznana na okres 7 lat licząc od 5 czerwca 2005 r. Od tego momentu zarządzanie radiem zostało powierzone redaktor naczelnej Annie Kościukiewicz oraz dyrektorowi działu reklamy Michałowi Kościukiewiczowi. W 2012 r. Koncesja  została odnowiona na kolejne 10 lat, czyli do 2022 r.

W styczniu 2008 roku KRRiT przyznała Radiu Kaszëbë kolejną częstotliwość i nadajnik w Kościerzynie. W grudniu 2009 roku studio radiowe zostało przeniesione do Rumi, by być po sąsiedzku ze studiem telewizji satelitarnej CSBTV. Oznaczało to jednocześnie lepszą dostępność do potencjału ludzkiego oraz reklamodawców w Trójmieście (Gdańsk, Gdynia, Sopot) i Małym Trójmieście Kaszubskim (Wejherowo, Reda, Rumia). W 2011 roku, po zamknięciu studia CSBTV na ulicy Pomorskiej w Rumi, Radio Kaszëbë zmieniło adres – tym razem na ulicę Gen. Dąbrowskiego w Rumi. Jesienią 2013 roku nastąpiły kolejne przenosiny stacji – na ulicę Mireckiego w Gdyni.

23 lutego 2015 roku Radio Kaszëbë uruchomiło kolejny nadajnik, tym razem w Helu, na częstotliwości 106,1 Mhz. Od 23 sierpnia 2018 r. stacja nadaje z Lęborka, zaś ostatni (jak dotąd) nadajnik Radia Kaszëbë w Bytowie (Udorpiu) został uruchomiony 21 marca 2019 roku.   

Model finansowy rozgłośni opiera się na dynamicznym wzroście liczby odbiorców, co przekłada się na możliwość uzyskiwania  przychodów z reklam. Systematycznie rozbudowywana jest baza reklamodawców lokalnych i regionalnych, a najważniejsze pozostają dobre relacje z podmiotami, z którymi współpracę nawiązywano od  momentu powstania Radia Kaszëbë. Istotnym uzupełnieniem tej bazy jest współpraca w ramach Pakietu Niezależnych, porozumienie handlowe niezależnych lokalnych stacji radiowych i Eurozet.

Bliski związek stacji ze społecznością kaszubską, której reprezentantem jest Stowarzyszenie Ziemia Pucka (właściciel koncesji), stanowi  dodatkowy atut, bowiem działania Radia Kaszëbë na rzecz zachowania i rozwoju tożsamości kaszubskiej od 2006 r. niezmiennie dotowane są przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji, a także przez jednostki samorządu terytorialnego. 

O Radiu Kaszëbë

Nadawca: Stowarzyszenie Ziemia Pucka z siedzibą we Władysławowie. Koncesja nr: 317/2005-R do czerwca 2012 r. (odnowiona do czerwca 2022 r.). Nadaje od: 18 grudnia 2004 r. Dobowy czas nadawania: 24 godziny na dobę.

Charakter programu: uniwersalny, zawierający różne gatunki i formy radiowe oraz różnorodną problematykę, w szczególności związaną z zachowaniem i rozwojem języka i świadomości etnicznej Kaszubów.

Profil: informacyjno-muzyczny. Muzyka stanowi blisko 60% programu. Format muzyczny stacji tworzą ulubione utwory słuchaczy – największe przeboje ostatnich 20 lat, najnowsze hity znane z list przebojów, muzyka kaszubska i biesiadna. Informacje lokalne oraz z kraju i świata można usłyszeć w cogodzinnych serwisach Klëka od 6:55 do 18:55. Słuchacze cenią sobie również relacje na żywo oraz audycje muzyczne, szczególnie te z muzyką disco polo i pozdrowieniami SMS.

Język: kaszubski i polski.

Misja: budowanie lokalnych więzi poprzez narodowo-kulturowo-etniczną integrację społeczności zamieszkującej etniczne Kaszuby – powiaty: pucki, wejherowski, kartuski, kościerski, bytowski, lęborski, gdański oraz Trójmiasto.

Słuchacze: program Radia Kaszëbë codziennie dociera do blisko 1 000 000 odbiorców na Pomorzu, zaś za pośrednictwem internetu (www.radiokaszebe.pl) do kilku tysięcy w Polsce i na świecie.


Opinie czytelników

Zostaw opinię

Twój adres e-mail nie będzie opublikowany. Wymagane pola są zaznaczone *



Current track

Title

Artist

Background