Sercem Luzina jest biblioteka. Gminna placówka ma już 90 lat

Gminna Biblioteka Publiczna w Luzinie obchodzi jubileusz 90-lecia. Placówka powstaÅ‚a z gÅ‚odu polskiego sÅ‚owa w 1936 roku. „To serce Luzina" - mówiÅ‚a na antenie Radia Kaszëbë dyrektor Krystyna KotÅ‚owska

SŁUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 22.10.2026

KsiÄ™gozbiór pod dachem koÅ›cioÅ‚a

Gminna Biblioteka Publiczna w Luzinie ma za sobÄ… niemal wiek historii, która rozpoczęła siÄ™ 13 wrzeÅ›nia 1936 roku. Oficjalne otwarcie nastÄ…piÅ‚o w Wejherowie z inicjatywy lokalnych spoÅ‚eczników. Do jej powstania przyczynili siÄ™ m.in. pierwszy bibliotekarz Feliks Dampc, leÅ›niczy Józef Wilczek oraz mÅ‚ody wówczas Gerard Labuda, późniejszy wybitny profesor i historyk. Pierwotny ksiÄ™gozbiór liczyÅ‚ zaledwie okoÅ‚o 400 wolumenów, umieszczonych w bezpÅ‚atnie udostÄ™pnionej izbie Franciszka Rybakowskiego przy ulicy KoÅ›cielnej.

„Biblioteka jest sercem Luzina" - mówiÅ‚a na antenie Radia Kaszëbë dyrektor Krystyna KotÅ‚owska

„Nasza biblioteka powstaÅ‚a dziÄ™ki mieszkaÅ„com i od 90 lat pozostaje miejscem dla ludzi. PowstaÅ‚a w zasadzie z potrzeby serca i z potrzeby kontaktu z polskÄ… książkÄ…. Książka pomagaÅ‚a zachować tożsamość, polskość, polski jÄ™zyk, wiÄ™c miaÅ‚a bardzo dużą wagÄ™. Teraz może czasami nie doceniamy tego, bo mamy jÄ… dostÄ™pnÄ… na tu i teraz – wspomina na antenie Radia Kaszëbë Krystyna KotÅ‚owska, dyrektorka Gminnej Biblioteki Publicznej w Luzinie.

Wraz z wybuchem II wojny Å›wiatowej placówka musiaÅ‚a zaprzestać oficjalnej dziaÅ‚alnoÅ›ci, a Feliks Dampc podjÄ…Å‚ starania o uratowanie zgromadzonych zbiorów. Tomy spakowano do worków i ukryto pod scenÄ… widowiskowÄ…. Gdy okazaÅ‚o siÄ™, że zagraża im wilgoć, przeniesiono je na sklepienie lokalnego koÅ›cioÅ‚a. Po aresztowaniu proboszcza, w obliczu ryzyka rewizji, ksiÄ™gozbiór nocÄ… rozproszono po domach mieszkaÅ„ców. Mimo zakazów okupanta książki krążyÅ‚y miÄ™dzy mieszkaÅ„cami Luzina, dziÄ™ki czemu instytucja przetrwaÅ‚a wojnÄ™ w rÄ™kach czytelników.

SŁUCHAJ: Rozmowa Na Widnikù Kaszëbë: „Schronienie dla sÅ‚owa / Krystyna KotÅ‚owska o sile wspólnoty".


Dawny koÅ›cióÅ‚ ewangelicki i wielofunkcyjne centrum aktywnoÅ›ci

Obecnie siedzibÄ… instytucji jest dawny koÅ›cióÅ‚ ewangelicki. Mimo ograniczeÅ„ lokalowych instytucja prowadzi szeroki wachlarz zajęć edukacyjnych oraz integracyjnych dla dzieci, mÅ‚odzieży i dorosÅ‚ych. W harmonogramie znajdujÄ… siÄ™ m.in. warsztaty z robotyki, zajÄ™cia matematyczne, spotkania teatru regionalnego, TUS (Trening UmiejÄ™tnoÅ›ci SpoÅ‚ecznych), joga, a także warsztaty fotograficzne dla kobiet oraz sesje Mobilnego Uniwersytetu Ludowego.

„Biblioteka jest sercem Luzina. Mamy tylko jedno pomieszczenie, wiÄ™c tak musimy godziny dopasowywać, ale biblioteka żyje caÅ‚y czas" – podkreÅ›la Krystyna KotÅ‚owska.

Placówka rozwija tradycjÄ™ gÅ‚oÅ›nego czytania i debat. Najbliższym wydarzeniem skierowanym do lokalnej spoÅ‚ecznoÅ›ci sÄ… konsultacje wokóÅ‚ tematu tradycyjnego wesela na Kaszubach, połączone z dzieleniem siÄ™ wspomnieniami mieszkaÅ„ców. Spotkanie zaplanowano na najbliższÄ… sobotÄ™, 24 paźdiernika, o godzinie 17:30 w siedzibie biblioteki.

Redakcja: Sylwia Bartosik, Kalina Janczewska
Opracowanie: Weronika Koszałka
Fot. Gminna Biblioteka Publiczna w Luzinie

CZYTAJ WIĘCEJ