Sylwia Bartosik, Agnieszka Åukasik | fot. Natalia MaÅ‚ecka-Nowak
„Umożliwia rewitalizacjÄ™ jÄ™zyka" - mówi prof. PaweÅ‚ MaÅ‚ecki o internetowym sÅ‚owniku jÄ™zyka Å‚emkowskiego i narzÄ™dziach, które dziÄ™ki niemu powstajÄ…. Zebrano je na stronie lemko.tools, a to m.in. maszynowe tÅ‚umaczenie, syntezator mowy czy jej automatyczne rozpoznawanie
SÅUCHAJ INFORMACJI: KLËKA, 15.05.2026
„Zaczęło siÄ™ od zdalnej pracy nad kontekstualnym sÅ‚ownikiem w papierowej wersji" - opisywaÅ‚ na naszej antenie profesor Akademii Górniczo-Hutniczej, który czuwaÅ‚ nad technicznÄ… stronÄ… przedsiÄ™wziÄ™cia. Naturalnym dla niego krokiem byÅ‚a cyfryzacja, dla rozwoju bazy i lepszej dostÄ™pnoÅ›ci, a co za tym idzie - wzbogacania jÄ™zyka Å‚emkowskiego.
„I wpisanie tego sÅ‚owa wÅ‚aÅ›nie do sÅ‚ownika da nam kilka wariantów takich, może rzadszych, ale ciekawszych i takich, które warto przypominać. WiÄ™c ten sÅ‚ownik też troszeczkÄ™ umożliwia wÅ‚aÅ›nie takÄ… rewitalizacjÄ™ tego jÄ™zyka i wÅ‚aÅ›nie przypominanie sobie tych starszych sÅ‚ów. No bo jak z pamiÄ™ci jednak użytkownicy nawet jÄ™zyka mówiÄ… czy piszÄ… w danym jÄ™zyku, w mniejszoÅ›ciowym. No to nie ukrywajmy, że ten proces asymilacji i proces myÅ›lenia, czÄ™sto w jÄ™zyku wiÄ™kszoÅ›ciowym, jest niemożliwy do unikniÄ™cia".
SÅUCHAJ: Gość Na Widniku Kaszëbë - Cyfrowe życie mowy – Artur JabÅ‚oÅ„ski i PaweÅ‚ MaÅ‚ecki o ratowaniu jÄ™zyka, 14.05.2026
DziÄ™ki wykorzystaniu nowoczesnej technologii oraz dorobku pokoleÅ„ pisarzy, dziennikarzy i tÅ‚umaczy powstaÅ‚a platforma jÄ™zykowa do nauki i do twórczej eksploracji jÄ™zyka Å‚emkowskiego.
„Takiego narzÄ™dzia potrzebujÄ… Kaszubi by rozwijać swój jÄ™zyk i Å›mielej go używać" - oceniaÅ‚ na naszej antenie dr Artur JabÅ‚oÅ„ski z Uniwersytetu Warszawskiego, kaszubski pisarz i dziaÅ‚acz.
„W ostatnich badaniach, które prowadziliÅ›my jako Uniwersytet Warszawski Artes Liberales na póÅ‚nocnych Kaszubach. WiÄ™cej Kaszubów deklaruje, że zna Kaszubski niż przyznaje siÄ™ do tego, że mówi po Kaszubsku. WÅ‚aÅ›nie z powodu tego strachu. I odblokować ich, no to to jest po prostu krok do sukcesu. A może wÅ‚aÅ›nie te narzÄ™dzia, których tutaj PaweÅ‚ nam opowiada, spowodujÄ…, że tej blokady nie bÄ™dzie".
RozwiÄ…zania wypracowane dla Åemków sÄ… dostÄ™pne dla innych mniejszoÅ›ci. Rozmowy z oboma pasjonatami posÅ‚uchacie na naszej stronie w zakÅ‚adce z podcastami.
Na tym nie koniec, bo do modeli jÄ™zykowych i kaszubszczyzny w dobie cyfrowej wrócimy jeszcze dziÅ› po 16.00 w rozmowie z dr Piotrem Szatkowskim z Instytutu Slawistyki PAN.
ŹródÅ‚o: Radio Kaszëbë
REDAKCJA POLECA: