M. Doroba: Jak zrozumieć ADHD i autyzm w szkole

[PODCAST]

Ośnieżone Wejherowo przygotowuje się na wydarzenie, które może zrewolucjonizować podejście do polskiej oświaty. Gościem Radia Kaszëbë była Marta Doroba, koordynatorka konferencji „Neuroinkluzja – Edukacja” w Kaszubsko-Pomorskiej Szkole Wyższej. W rozmowie Marta Doroba przybliżyła fascynujący świat neuroróżnorodności, tłumacząc, dlaczego współczesna szkoła musi przestać oczekiwać od „kaktusów”, że rozkwitną w lesie równikowym, i jak realnie wspierać uczniów oraz nauczycieli w ich naturalnym potencjale.

Czym jest neuroróżnorodność i neuroatypowość w praktyce

Marta Doroba rozpoczęła od trafnej analogii do świata przyrody, wskazując na bioróżnorodność jako naturalny fakt. Podobnie jest z ludzkimi mózgami – każdy z nas posiada unikalne „okablowanie” i oprogramowanie. Neuroróżnorodność nie jest ideologią, lecz faktem neurobiologicznym, który najlepiej widać u osób w spektrum autyzmu, ADHD czy z dysleksją. Gość „Dzień Dobry Kaszuby” podkreśliła, że te różnice wpływają na to, jak filtrujemy informacje, podejmujemy decyzje oraz jak funkcjonujemy w tzw. pejzażu sensorycznym, czyli świecie zapachów, dźwięków i bodźców, które dla jednych są niezauważalne, a dla innych mogą stanowić „bombę neurologiczną”.

Wyzwania współczesnej oświaty i pojęcie neuroinkluzji

Głównym tematem rozmowy była neuroinkluzja, czyli dbanie o dostępność neurologiczną w przestrzeni publicznej. W kontekście oświaty oznacza to tworzenie bezpiecznych i dopasowanych warunków nauki dla każdego, bez względu na jego neurotyp. Marta Doroba zauważyła, że demokratyczna edukacja to coś więcej niż tylko brak zamkniętych drzwi i wpisanie ucznia na listę obecności. To realna zmiana perspektywy z medycznej, traktującej odmienność jako zaburzenie wymagające leczenia, na optykę wspierającą naturalne potrzeby rozwojowe jednostki.

Konferencja neuroinkluzja w Wejherowie dla kogo i po co

Wydarzenie zaplanowane na 24 marca w Wejherowie skierowane jest do szerokiego grona praktyków oświaty: dyrektorów, nauczycieli, pedagogów, psychologów oraz samorządowców odpowiedzialnych za strategię edukacyjną. Konferencja ma na celu nie tylko przekazanie wiedzy, ale przede wszystkim dostarczenie praktycznych narzędzi, które pozwolą edukatorom pracować lżej i odzyskać satysfakcję z zawodu. Organizatorzy chcą wyjść naprzeciw osobom przytłoczonym biurokracją i gorsetem podstawy programowej, pokazując, że inkluzja jest możliwa nawet przy ograniczonych zasobach finansowych.

Gwiazdy nauki i praktycy na scenie w KPSW

Program konferencji zapowiada się niezwykle imponująco dzięki obecności cenionych prelegentów, którzy często sami są osobami neuroatypowymi (tzw. samorzecznicy). Wśród gości znajdą się m.in. socjobiolożka Kari Goldyn, neurobiolog dr Wojtek Glac z Uniwersytetu Gdańskiego oraz dr Agnieszka Kopacz – Nauczycielka Roku 2025. Prelegenci podzielą się własnymi doświadczeniami i sprawdzonymi strategiami na budowanie neuroinkluzywnej szkoły, kładąc nacisk zarówno na dobrostan uczniów, jak i nauczycieli, którzy z racji swojej misyjności często są narażeni na szybkie wypalenie zawodowe.

Jak wziąć udział w konferencji i gdzie szukać zapisów

Udział w wydarzeniu jest bezpłatny, jednak ze względu na kameralny charakter (limit 80 miejsc stacjonarnych) obowiązuje wcześniejsza rejestracja przez portal Evenea. Zapisy trwają do końca lutego, choć połowa biletów została już rozdysponowana. Dla osób, które nie zdążą zarezerwować miejsca w siedzibie uczelni, organizatorzy przygotowali alternatywę w postaci biletów na streaming online. Konferencja odbędzie się 24 marca 2026 roku w Kaszubsko-Pomorskiej Szkole Wyższej w Wejherowie i zakończy się wspólną biesiadą.